آوردن حالت قى كردن نيز مفيد است . بادكش بر شكم بيمار گذاشتن هم بهره‌رسان است . بادكش را در علاج هيضه كه بر شكم مىگذارى بدون شيار با لبهء تيغ باشد . داروى سردىبخش بر معده گذاشتنى اگر از افشرهء ميوه‌ها و سرد شده باشد چه بهتر ، و اگر با افشرهء ميوهء سرد شده صندل و كافور و گل محمدى باشد و بر مراق بمالى بهره‌رسان است . شايد نياز باشد كه دست و پاى بيمار هيضه را باندپيچى كنى . اگر بيمار هيضه حرارت ندارد ، داروى گل نيشابورى - كه در كتاب پنجم قانون آمده است - چاره‌ساز است . بايد در معاينهء مدفوع بيمار دقت كامل به عمل آورى . اگر مادهء اسهالى كيلوس غذا است يا چيزى همانند و هماهنگ كيلوس است ، نبايد به هيچ وجه از ريزش و بيرون آمدنش جلوگيرى كنى ، كه خطر بزرگ در بر دارد . اگر اسهال از مادهء كيلوسى تغيير يافت و چنان دگرگون شد كه ترس آسيبى برود ، بايد آن را بند آورى . منظور از اين تغيير يافتن آن است كه چيزى خرّاطى لزج يا مرارى يا غير آنكه بدن را به ناتوانى مىكشاند با مدفوع بيرون آيد ، كه بيرون آمدن چنين چيزها علاوه بر ناتوان كردن بدن ، بر نبض نيز تأثير مىگذارند ، نبض از حالت طبيعى خارج مىشود ، پست و پياپى مىزند ، لاغرى در بدن نمايان مىشود و مراق به حالتى تشنج مانند در مىآيد . اگر بيمار هيضه به تب گرفتار شود و تشنگى هجوم آورد . دليل بر آن است كه اسهال ناشى از بيمارى هيضه در مسير روبراه شدن است . وقتى كه مىخواهى مادهء اسهالى و قى در بيمار هيضه را بند آورى ، براى اين كار آب‌ميوه‌هاى قبوضيت‌بخش را با داروهايى مانند نعناع خوش‌بو كن كه بيمار بخورد . اگر دارو را برآورد و پرت كرد دوباره به وى بخوران ! دارو را كم‌كم به خوردش بده . نبايد از اينكه دارو را نمىپذيرد و بيرون مىدهد مأيوس شوى ؛ بلافاصله داروى بندآور و قبوضيت‌بخش را تكرار كن و دست برمدار ! چندين نوع داروى حاضر و آماده پيشت باشد ، داروها را عوض كن ! گلاب گرم شده معدهء بيمار هيضه را تقويت مىكند و در علاج بيمارى كمك‌رسان است . ربهايى را كه گفتيم در بند آوردن اسهال بيمار هيضه از آنها استفاده كن . دقت كن ! از ربهايى نباشند كه ترشمزگى آنها معده را بگزد و كمك به مادهء سزاوار بند آوردن كند و آن ماده بيرون آيد . اگر احيانا ديدى كه در رب مورد علاج چنين ترشمزگى موذى موجود است ، آن را وسيلهء چيزى كه اسهال‌دهنده نيست بشكن و تأثيرش را خنثى كن ! ترش‌مزه‌ها در بيمارى هيضه ممكن است پوست‌اندازى را سبب شوند . و همچنين ربّهاى بسيار سردىبخش و بسيار سرد استعمال مكن ! كه ممكن است با حالت بيمار سازگار نباشند ؛ زيرا داروى تناولى بسيار سردمزاج معده را مىكوبد . اكثرا داروى سردمزاج فقط در حالى مفيد واقع مىشود كه مادهء اسهالى صفرائى باشد . پس بايد حالات بيمارى و پذيرائى معدهء بيمار را از نوع داروى تناولى در نظر داشته باشى .